AV Giriş Yeri (Fistül,Greft) Enfeksiyonları

 

KDOQI Kılavuzuna Göre AV Fistül ve Greft Enfeksiyonlarının Yönetimi

Hemodiyaliz hastalarında Arteryovenöz (AV) giriş yolu enfeksiyonları, hızlı ve doğru müdahale gerektiren ciddi klinik durumlardır. KDOQI (Kidney Disease Outcomes Quality Initiative) kılavuzlarına göre, bu enfeksiyonların tanısı, takibi ve tedavisinde dikkat edilmesi gereken temel noktalar şunlardır:

1. Tanı ve Görüntüleme Yöntemleri

AV giriş yolu enfeksiyonlarının teşhisinde en önemli araç fiziksel muayenedir. Ancak tanıyı kesinleştirmek ve damar tutulumunu/sağlamlığını değerlendirmek için radyolojik görüntülemelerden de yararlanılır.

• Fiziksel Muayene Bulguları: Ciltte kızarıklık (eritem), cilt bütünlüğünün bozulması, irinli akıntı ve greft materyalinin açığa çıkması enfeksiyonun birer işaretidir.

• Görüntüleme Yöntemleri: Damar bütünlüğünü değerlendirmek için öncelikle Doppler USG (Duplex Ultrason) yapılabilir. Nadiren gerekse de ve her yerde bulunmasa da BT (BT taraması), PET ve nükleer tıp taramaları (İndiyum veya Teknesyum taramaları gibi) diğer seçenekler arasındadır.

2. Kültür Alımı ve Kaynak Belirleme

Antibiyotik tedavisine başlamadan önce kan ve enfekte bölgeden kültür alınması hayati önem taşır.

• Antibiyotik verilmeden önce kan kültürü ile birlikte enfekte cilt, yumuşak doku, AV giriş bölgesi, tünel hattı (belirgin apse veya irinli akıntı) veya greft materyalinden kültür alınmalıdır.

• Bu kültürler, enfeksiyona neden olan mikroorganizmayı ve bu organizmanın hangi ilaçlara duyarlı olduğunu (antibiyogram) belirleyerek doğru tedaviyi seçmemizi sağlar.

3. Erken Antibiyotik Tedavisi ve Cerrahi Konsültasyon

Enfeksiyon şüphesi doğduğunda vakit kaybetmeden geniş spektrumlu (hem Gram-pozitif hem Gram-negatif bakterileri kapsayan) ampirik antibiyotik tedavisine (örneğin: Vankomisin + Piperasilin/Tazobaktam) başlanmalıdır.

Önemli Not: İlaç tedavisine başlanır başlanmaz, vasküler erişim yolu komplikasyonları konusunda deneyimli bir kalp damar cerrahına zaman kaybetmeden danışılmalıdır (erken sevk).

4. Takip ve Tedavi Süresi

Kültür Sonuçlarına Göre Güncelleme

Kültür sonuçları çıktıktan sonra, üreyen bakterinin duyarlılığına göre antibiyotik tedavisi daraltılmalı veya uygun ilaçla değiştirilmelidir. Sıkı bir laboratuvar takibi şarttır.

Bireysel ve Multidisipliner Yaklaşım

• Sadece Antibiyotik Tedavisi: AV fistüllerdeki lokalize buton deliği (buttonhole) enfeksiyonları gibi sınırlı durumlarda tek başına antibiyotik tedavisi yeterli olabilir.

• Multidisipliner Yaklaşım: En ideal tedavi yaklaşımı; hastaya özel olarak planlanmış, nefroloji, enfeksiyon hastalıkları ve deneyimli bir vasküler cerrahın içinde bulunduğu multidisipliner bir ekip çalışmasını gerektirir.

Tedavi Süresi Ne Kadar Olmalı?

Antibiyotik tedavisinin süresi; enfeksiyonun yaygınlığına ve cerrahi bir müdahale yapılıp yapılmadığına göre değişir:

• Hem arteri hem de veni tutan yaygın AV enfeksiyonlarında, tıpkı endokardit (kalp zarı enfeksiyonu) tedavisinde olduğu gibi en az 6 hafta veya daha uzun süreli damardan (parenteral) antibiyotik tedavisi uygulanmalıdır.

5. Metastatik Komplikasyonların İzlemi

Özellikle buton deliği (buttonhole) enfeksiyonu olan hastalarda, S. aureus, Gram-negatif bakteriler veya mantar gibi tehlikeli mikroorganizmalar üremişse, enfeksiyonun vücudun diğer bölgelerine yayılma riski (metastatik komplikasyonlar) çok yüksektir.

Aşağıdaki ciddi komplikasyonlara karşı hastalar çok yakından izlenmeli ve gerekli tetkikler yapılmalıdır:

Olası Komplikasyonlar	Gerekli İncelemeler
Endokardit (Kalp enfeksiyonu)	2D Ekokardiyografi
Spinal Apseler (Omurga apsesi)	MRG (Emar)
Septik Artrit (Eklem enfeksiyonu)	Eklem Aspirasyonu (Sıvı Alımı)