Lipid bozuklukları

Güncel ESC kılavuzu ışığında risk sınıflarına göre lipid yönetimi : 

 

Statinlerden HDL yi en çok artıran : Rosuvastatin, 

Atorvastatin -> böbrek yetmezliğinde daha güvenilir ,aynı zamanda en çok ilaç etkileşimine giren .

- Varfarin verilen hastaya tercih : pitavastatin,pravastatin 

- Çoklu ilaç kullananlarda : rosuvastatin,pitavastatin ,pravastatin 

 

 

SUT kuralları : 

LDL yüksekliği

1- Statinler daha önce ilaç kullanmayanlarda ,uzman hekim raporu ile kullanılmaya başlanır.

a- LDL > 190 üstünde ise

b- LDL > 160 , iki ek risk faktörü varsa ;

c- LDL > 130 , üç ek risk faktörü varsa ; 

d- LDL > 70  ; DM , akut koroner sendrom, geçirilmiş MI ,geçirilmiş inme , koroner arter hastalığı ,periferik arter hastalığı ,abdominal aort anevrizması veya karotid arter hastalığı olanlarda 

2- Risk faktörleri : Hipertansiyon,ailede erken kardiyovasküler hastalık öyküsü , 65 yaş ve üstü hastalar 

3-  ilk uzman hekim raporunda ,rapor öncesi son 6 ay içinde a ,b ,c bentleri için en az 1 hafta ara ile iki defa , her ikisinde de yüksek olduğunu gösteren tetkik sonuçları belirtilir. 

4- Raporun yenilenmesinde lipid düzeyini gösteren yeni bir tetkik sonucu istenmez. Tedaviye uzun süre ara veren (6 ay ve daha uzun süre) hastalarda yeniden başlangıç kriterleri aranır.  

 

5- Kolestiramin için ; birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarda yer alan kullanım koşulları esas alınarak rapor düzenlenir.  

Statin Dışındaki İlaçlar (Fenofibrat , gemfibrozil,  )

1- Trigliserid düzeyi > 500 üstü ise ;

2-  Trigliserid düzeyi > 200 mg/dl üstü ise ;  DM , akut koroner sendrom, geçirilmiş MI ,geçirilmiş inme , koroner arter hastalığı ,periferik arter hastalığı ,abdominal aort anevrizması veya karotid arter hastalığı olanlarda 

 

3-Tedaviye 6 ay veya daha uzun süre ara veren hastalarda bu madde kapsamındaki başlangıç kriterleri yeniden aranır. 

 

Ezetimib içeren mono/kombine ürünler, safra asidi tutucular ve ezetimib içeren mono/kombine ürünler ile safra asidi tutucuların statinler ile birlikte kullanımı

® EZETEC 10 MG TB. ®INEGYL TB: 10 MG EZETİMİB+ 20 MG SİMVASTATİN

1- En az 6 ay boyunca statinlerle tedavi edilmiş olmasına rağmen LDL düzeyi > 100 mg/dl nin üzerinde kalan hastalarda bu durumun belgelenmesi koşuluyla ;

2- Karaciğer enzimlerinin en az birinin (AST yada ALT ) üst sınırının en az 3 kat üstüne çıkması veya CK (kreatinin fosfokinaz) düzeyinin üst sınırının en az 2 katına çıkması durumunda,bu nedenlerden dolayı statin kullanılamadığının belgelenmesi ile 

 

3- Safra asidi tutucu ilaçların Tip-2 diyabetes mellitus tedavisinde kullanılması halinde Kurumca bedelleri karşılanmaz. 

Raporlu Hastalarda Raporun yenilenmesi 

1- Raporlu hastalarda raporun yenilenmesi durumunda ,yapılan tetkik sonucu dikkate alınmadan,ilacın başlandığı zamanki raporun düzenleme tarihi veya tedaviye başlama tarihi ve başlama değerlerinin raporda belirtilmesi yeterlidir.

2- Yeni yapılan tetkik ilaç başlamaya uygunsa önceki rapora gerek olmaksızın yeni rapor düzenlenir.

Lipid Tedavisi Başlanan Hastalarda Takip 

Dislipidemi tedavisine başlanan olguda lipid profili ve ALT düzeylerinin ilk kontrolü tedavi başlangıcından 8 ± 4 hafta sonra yapılmalıdır.

Bu ilk kontrollerinde hastalar miyalji gibi kas semptomları yönünden sorgulanmalı, semptomu olmayan hastalara rutin CK kontrolü yapılmamalıdır.

• Eğer CK normalin üst sınırının >4 katı yükselmiş ise , renal fonksiyonların kontrol edilmesi ve 6 hafta tedavinin  kesilmesi önerilir.

• Eğer CK normalin üst sınırının <4 katı yükselmiş fakat semptom yok ise 2-4 hafta ara verilerek değerlendirilmesi önerilir.

• Ara verdikten sonra düşük doz-başka bir statin ile tekrar başlanır. 

 Hepatik disfonksiyon:  

 

 • Karaciğer enzim düzeylerinin tedavi öncesi bazal şartlarda ve tedavi başlangıcından 8-12 hafta sonra ölçülmesi tavsiye edilir.

 • Ardışık iki ölçümde ALT düzeyinin normalin 3 katı üzerinde bulunması durumunda statin tedavisinin kesilmesi, dozunun azaltılması ya da farklı bir statine geçilmesi düşünülebilir.

 

ALT normalin üst sınırının <3 katı yükselmişse : 

• Tedaviye devam edin
• 4-6 hafta ara ile karaciğer testlerini kontrol edin 

 

ALT normalin üst sınırının ≥3 katı yükselmişse : 

• Lipid düşürücü tedaviyi kesin veya dozunu azaltın, 4-6 hafta sonra karaciğer enzimlerini kontrol edin
• ALT normal değerlere gerilediğinde dikkatli bir şekilde tedaviye başlanması düşünülebilir
• ALT hala yüksekse, enzim yüksekliği yapabilecek diğer etyolojileri araştırın 

-LDL düşüşü için genelde statin

Statinler hafif - orta trigliserit düşüşü yapar

- Fibratlar %50 - 70 oranında TG düşüş , HDL de %5-20 yükseliş sağlar

- Orta - yüksek trigliserit yüksekliğinde fibratlar öneriliyor,fenofibrat tercih ediliyor.

Miyopati yan etkisi olabilir,fenofibrat da daha az. Nadir olarak karaciğer hasarı yapabiliyor. 

- Fibrat tedavisinde TG <500 altını hedefliyoruz. 

- Fibratlar varfarin metabolizmasını etkiler, o yüzden varfarin dozu Fibrat alanlarda %30 düşürülmelidir.